DIT doet ertoe

Data en IT bij DNB

Technologische innovaties als virtuele valuta, robotisering en blockchaintechnologie hebben de financiële wereld compleet door elkaar geschud. Bij DNB hebben we dus experts op het gebied van Data & IT (DIT) nodig om ons werk goed te kunnen blijven uitvoeren.

You build IT, you run IT

Onze IT-specialisten zijn verantwoordelijk voor alle IT-oplossingen binnen DNB: van werkplekinfrastructuur tot complexe statistische toepassingen. Ze werken agile en volgens het motto ‘you build it, you run it’. Dit betekent dat ze samen met hun team complete IT-systemen bouwen en beheren, en van begin tot eind verantwoordelijk zijn. Daarnaast leveren ze bijdragen aan toepassingen die worden gebruikt door het Europese Stelsel van Centrale Banken

Data is ons nieuwe goud. Kom jij het delven?

Vroeger stond DNB bekend als bewaker van Nederlandse goudstaven. Vandaag de dag kunnen we onze toezichtsrol alleen goed uitvoeren als we de juiste data kunnen verzamelen, ontsluiten en analyseren. Onze dataspecialisten kunnen door technologische innovaties en data-analyses onder andere risico’s en afwijkingen tijdig signaleren en hierop reageren. Kom jij meewerken aan het delven van het nieuwe goud?

DIT is DNB De Digitale Agenda

Kijk en praat mee met DNB

Meld je aan

DIT doen we allemaal

Frameworks en software

DNB gebruikt MS Azure en de Azure services als basis voor de informatievoorziening. Daarnaast vind je bij ons voornamelijk Microsoft software (MS 365, Power Platform, Power BI), maar ook software van Oracle, SAP, SAS, DataIku en Informatica is in gebruik. Ons principe daarbij is: reuse before buy before build. Voor specifieke toepassingen kunnen we eventueel wel inhouse software ontwikkelen. Zo hebben we voor onze Data science community een data science platform en workplace centraal opgebouwd en beschikbaar gesteld.

 

We spreken onze talen

Onze developers werken in Javascript/Typescript voor de Angular applicaties, Python en R voor analytische doeleinden en C#/.Net, Angular en SAS voor business applicaties. Binnen onze way of working zijn afspraken gemaakt over interne code reviews. Aangezien onze teams gericht zijn op het afleveren van kwaliteit worden deze reviews zeer zorgvuldig uitgevoerd.

Agile working

Binnen DIT wordt agile gewerkt door inmiddels 40 verschillende scrum teams. Elk team bestaat uit 9 personen, waaronder een scrum master, product owner en diverse aan senior, medior en junior developers. Onze teams werken volgens het Scaled Agile Framework (SAFe) waarbij er zo min mogelijk losstaande projecten zijn maar meer een continue vorm van oplevering. Denk daarbij ook aan DevOps als way of working, ondersteund door Azure DevOps als tooling voor continuous integration/continuous deployment pipelines (CI/CD).

Queries en AI

Binnen DNB wordt ontzettend veel data binnengehaald. Onder andere centrale banken, de ECB en andere financiële instellingen leveren data aan. DNB haalt zelf ook open source data binnen. Afhankelijk van de vraag/informatieproduct wordt data verkregen en verwerkt door middel van queries en ETL techniek. Deze queries lopen uiteen van simpel (standaard rapportages, simpele bewerkingen) tot complexe analyses (ingewikkelde bewerkingen, modellen die data gebruiken). De meest gebruikte query language is SQL, maar ook Graph(QL) komt op. Steeds vaker wordt ook AI zoals Machine Learning en Natural Language Processing. Denk hierbij aan het analyseren van zeer uitvoerige datarapportages of documenten.

Http requests

Ons berichtenverkeer (overigens altijd https!) loopt onder andere tussen gebruikers (browsers) en webservers, rechtstreeks of via proxies. Bij DNB werken we toe naar een (micro)service georiënteerde architectuur, waarin we functionaliteit granulair en ontkoppelbaar maken en deze ontsluiten via API’s. Veel http-berichtenverkeer verloopt daarmee via API management tussen systemen onderling. Ook andere technieken voor berichtenverkeer (event hub, enterprise service bus) hebben hun rol in het landschap. Ondertussen werken we verder aan een complete IT/architectuurvisie waarin cloud first, event-driven microservices steeds belangrijker worden.  

Bij development denken we eerst aan jou

Onze DIT-specialisten werken hard en de technologische ontwikkelingen staan nooit stil. Daarom faciliteren we het up to date houden van jouw kennis en vaardigheden op meerdere manieren. Al onze medewerkers ontvangen een opleidingsbudget dat ze naar eigen interesse kunnen inzetten. Daarnaast stimuleren we op actieve wijze het volgen van cursussen en trainingen, hebben we afspraken met Microsoft om certificaten te behalen en kun je abonnementen op online learning platforms nemen om je skills naar een hoger niveau te tillen.

DIT vinden onze medewerkers

Liever luisteren?

Check dan onze podcastafleveringen waarin onder meer onze CIO en ons Hoofd Data Science Hub vertellen over de uitdagingen voor DNB op het gebied van digitalisering en data, nu en in de toekomst.

Digitalisering van DNB

Januari 2022 - Met Arjen de Graaf en Ariane Knoppert-Veltena

Resterend
Bekijk transcript

Arjen de Graaf [00:00:00] Als een paal boven water staat wat mij betreft dat de Nederlandsche bank niet zonder IT kan en ik denk dat het ook steeds meer gaat worden.

Host Noortje Veldhuizen [00:00:12]  Je luistert naar DNB Talks, een podcast van De Nederlandsche Bank. In deze podcast bespreken we actuele financieel economische vraagstukken met verschillende specialisten van DNB. Goed dat je luistert naar deze aflevering van DNB Talks. Ik ben Noortje Veldhuizen. Vandaag bespreek ik met Arjen de Graaf en Ariane Knoppert-Veltena de steeds verdere digitalisering van de Nederlandsche bank. Arjen, ik begin bij jou. Hoe ben jij precies bij DNB terechtgekomen?

Arjen de Graaf [00:00:41] Nou, dat is een weg van 53 jaar, ik ben geboren in Friesland. Ik kom uit een arbeidersgezin en dat betekent dat toen ik ging studeren, dat best wel een stap was. Ook voor mezelf, moet ik zeggen. Ik had in die tijd nog lang haar en een baard. En als je me nou zou kunnen zien, dan zie je dat daar betrekkelijk weinig van over is gebleven. Ik ben bedrijfskunde gaan studeren. Daarna ben ik de IT in gerold en sinds 2002 ben ik vooral met verschillende ondernemingen bezig geweest. En een kleine tweeënhalf jaar geleden ben ik bij DNB terechtgekomen als adviseur van verschillende grote IT trajecten. Ik ben er buitengewoon trots op dat ik op 23 maart de CIO ben geworden, Chief Information Officer van De Nederlandsche Bank. En dat betekent dat ik eindverantwoordelijk ben, eigenlijk voor beleid tot en met de daadwerkelijke beheer van alle IT zaken van DNB.

Host Noortje Veldhuizen [00:01:35] En Ariane, hoe is het met jou? Wat voor pad heb jij bewandeld?

Ariane Knoppert-Veltena [00:01:38] Ja, ik kom gewoon uit de Randstad en ik heb wiskunde en informatica gestudeerd. En toen ben ik bij een klein bedrijfje gaan werken, wat software maakte voor de bouw. Maar na zeven jaar dacht ik, ik moet nou toch eens een overstap maken naar een grote mensen bedrijven en dat werd meteen DNB. Dat is 24 jaar geleden alweer. Ik kwam binnen als een ontwikkelaar en werd al gauw informatieanalist en na een aantal jaar projectleider en later toen we Agile gingen werken werd dat Product Owner. En inmiddels ben ik Chief Product Owner van een hele verwerkingsketen met allerlei verschillende applicaties eronder.

Host Noortje Veldhuizen [00:02:22]  En hoe zit het met de hiërarchie dan hieraan tafel? Moet ik daar nog rekening mee houden? Of is dat iets wat binnen DNB helemaal niet echt speelt?

Arjen de Graaf [00:02:27] Ja, daar is echt een hiërarchie. Het is namelijk toen we hier naartoe liepen kreeg ik al te horen dat als ik ademhaal, zei ze, dan moet jij stil zijn. Nou, je hebt het net gehoord, ze haalde adem en ik heb het gewoon even afgewacht, zal ik maar zeggen.

Host Noortje Veldhuizen [00:02:43] De divisie data, informatie en technologie. Welke rol speelt die binnen, nou ja, toch wel een groot instituut als de Nederlandsche Bank.

Arjen de Graaf [00:02:51] Ja, De Nederlandsche Bank heeft verschillende divisies, daar zijn er 17 van en elk van die divisies of afdelingen doet een stukje eigenlijk van onze dienstverlening. Dus we hebben partijen die toezicht houden op banken, verzekeraars en pensioenbedrijven. Maar we hebben bijvoorbeeld ook een club die zich richt op een resolutie. En dus als een partij eigenlijk uit de markt gaat, dat die ervoor zorgt dat er netjes een afhandeling komt. En wat ik graag altijd zie is dat we, omdat het goed uit te dragen is, dat we zowel gids als hoeder worden van de Nederlandsche Bank. En gids betekent dat we een beeld gaan neerzetten wat er allemaal mogelijk is en hoeder is, dat we heel zuinig zijn op onze IT. En hoeder betekent ook dat je een goeie beveiliging neerzet, dat je zorgt dat je je data netjes aflevert en ook ophaalt. En dat is gewoon eigenlijk een rol voor zorgen dat wij ons werk goed uitvoeren. Dus de gids geeft het toekomstbeeld en de hoeder zorgt ervoor dat je goed kan blijven werken. En we zitten nu net voor die slag naar digitalisering. Dus dat betekent dat we proberen dat wat effectiever neer te zetten. Minder papierstromen en wat meer real time online. Maar daar zijn we voorlopig nog niet. En dat is waar de IT voor staat. Dus we moeten zorgen dat we ons IT goed op orde hebben, onze informatievoorziening en dat die data daar gewoon soepel doorheen stroomt.

Host Noortje Veldhuizen [00:04:23] En hoe gaat dat?

Arjen de Graaf [00:04:24] Het gaat met horten en stoten. Je merkt altijd bij zo'n verandering dat iedereen zijn eigen postzegeltje graag neer wil zetten en daar ook maximaal voor gaat. Maar we hebben best wel een grote club. We hebben meer dan 600 man en je moet er wel voor zorgen dat je die wel eenduidig richt zal ik maar zeggen. En dat betekent dat we met elkaar naar dezelfde tekening moeten kijken. Wat is de architectuur plaat? Hoe ziet ons toekomstbeeld eruit? Welke stapjes gaan we als eerste nemen? Wat is jouw rol daarin? En dat is best wel een militaire operatie en dat probeer je Agile te doen en dat is toch een beetje dat multi samen oppakken voor resultaten. Ook in die transitie zitten we nog, dus we hebben best wel uitdagingen. Nu gaan we naar de cloud, dat is toch een andere steel weer. Het klinkt allemaal heel ver weg en dat zijn natuurlijk ook datacentra, maar daar moet je ook nog eens even voor kijken.

Host Noortje Veldhuizen [00:05:19] Ja, en Ariane. Hoe afhankelijk is DNB geworden van de digitale technologie?

Ariane Knoppert-Veltena [00:05:26] Ja, ik denk, wij doen in gegevens. Ik bedoel wij produceren niks anders dan gegevens, dan beleid, dan informatie zeg maar. Dat is ons product. Dus dat dat is bijna synoniem aan de digitalisering. Ten eerste, je merkt in de coronatijd hoe belangrijk het is om gewoon de basics op orde te hebben zoals de online meetings enzovoort. Dat heeft de hele samenleving gemerkt denk ik. Maar DNB moet ook gewoon z'n werk doen en beleid bepalen en dat doen ze niet door gewoon met elkaar een beetje heen weer te zitten kletsen. Maar dat doen ze op basis van gegevens. En ja, daarom is dat heel belangrijk.

Host Noortje Veldhuizen [00:06:18] Ja maar ik doelde op die afhankelijkheid. Want stel nou dat morgen de centrale server van DNB eruit klapt? Wat dan?

Ariane Knoppert-Veltena [00:06:27] Als de centrale server in Amsterdam er mee ophoudt, dan gaat ie in Wassenaar door. Dus ja, we zijn er wel afhankelijk van. We hebben dat allemaal wel netjes dubbel uitgevoerd. Dat kan niet zomaar stoppen. Ook het betalingsverkeer, dat is helemaal belangrijk. Dat is het meest kritische wat wij hebben. Betalingsverkeer mag nooit stoppen, dan ligt de hele economie plat. Dus dat is heel belangrijk.

Host Noortje Veldhuizen [00:06:55] Je had het net inderdaad over afhankelijkheid. Maar je zei ook papierstromen en steeds meer ook digitaliseren. Ik kan me indenken dat het ook voor veel mensen wel misschien ook wel spannend is.

Arjen de Graaf [00:07:07] Het is denk ik voor zowel IT als voor de business mensen een grote afhankelijkheid. Onze business mensen die willen gewoon hun werk kunnen doen. En we hebben af en toe ook nog eens een keer een kleine verstoring op onze werkplek. En dat is natuurlijk buitengewoon vervelend. En als je iets gaat veranderen, krijg je meer verstoringen, altijd in ’t begin. Het zijn altijd dingen waar je niet over nagedacht hebt, dat is de ene kant. Aan de andere kant gaat het voor mensen hun werkinhoud ook dingen betekenen. Vind ik het dan nog wel steeds leuk om te doen? Als een paal boven water staat wat mij betreft dat de Nederlandsche bank niet zonder IT kan. En ik denk dat het ook steeds meer gaat worden. Ariane weet er nog veel meer van dan ik, maar wij hebben zo’n onwaarschijnlijke volumes aan data die we binnenkrijgen. Ja, vroeger deden we dat op een papiertje, tegenwoordig is dat real time online en dan moeten we daar ook nog allerlei analyses op doen. En dan moeten wij inschattingen maken. Gaat het goed of gaat het niet goed? Betekent ook veel vertrouwen in je geautomatiseerde proces. En ik denk ook dat wij de business nog veel meer kunnen helpen met allerlei dashboard voorspellingszaken. En dat kan je ook doen met de artificial intelligence. Wat we nu nog niet weten dat we kunnen gaan doen. En ik denk dat de IT vervlochten gaat worden met de business en ik hoop dat het een heel goed huwelijk gaat worden. Ik ga er in ieder geval samen met Ariane alles aan doen om er een heel goed huwelijk van te maken.

Host Noortje Veldhuizen [00:08:36] Hoe heeft deze toenemende digitalisering effect op jullie werk? En dan Ariane in jouw geval op de data?

Ariane Knoppert-Veltena [00:08:42] Ja, je ziet dat in de loop van de jaren, zie je de hoeveelheid data zeer exponentieel groeien. We krijgen nu ongeveer honderdduizend rapportages per jaar binnen van allerlei instellingen die aan ons data moeten leveren.

Host Noortje Veldhuizen [00:08:59] Zoals?

Ariane Knoppert-Veltena [00:09:00] Zoals bijvoorbeeld bankverzekeringsmaatschappijen en pensioenfondsen, dus eigenlijk financiële instellingen. Die hoeveelheid data die varieert tussen enkele megabytes tot gigabytes zeg maar. En volgend jaar zal de hoeveelheid data verdubbeld zijn en ook nog eens op allemaal dezelfde piekmomenten plaatsvinden. Dus ja, dat is iets wat we moeten aankunnen. Elk moment dat die behoefte aan die data ontstaat, dus dat is een flinke uitdaging om dat allemaal te kunnen verwerken.

Host Noortje Veldhuizen [00:09:36] En gaan er dan ook twee keer zoveel mensen straks aan ‘t werk? Want je zegt volgend jaar gaat het verdubbelen? Hoe verwerk je zoiets?

Ariane Knoppert-Veltena [00:09:44] Ja, je moet zorgen dat de systemen het aankunnen. Nou, de cloud-gangen, wat Arjen net al zei, is daar wel voorwaardelijk voor. Volgend jaar kunnen we denk ik nog wel aan met de systemen die we hebben, maar het jaar daarop al niet meer. Dus daar moeten we ons echt goed op voorbereiden. En de cloud is schaalbaar. Daar kunnen de rekbare verwerkingscapaciteit. Ja, die stap moeten we gaan nemen met z'n allen.

Host Noortje Veldhuizen  [00:10:12]  Dan krijg je dus alles binnen. En je zegt in de cloud, daar moeten we plek voor hebben. Maar hoe ga je er dan ook mee aan de slag?

Ariane Knoppert-Veltena [00:10:20] Ja, daar komen steeds betere tools voor. Want vroeger ging dat allemaal op papier. En toen ging het in Excel en dat kon je nog allemaal wel behappen, maar je hebt steeds sterkere tools nodig om aan de analyse kant daar ook iets mee te kunnen. Nou, dat zijn ook zelflerende tools. En ja, daar moeten we steeds meer ervaring mee op gaan doen. Want ja, daar kennen we ook nog niet alles van. Dat is een mooi traject wat we nog in gaan.

Host Noortje Veldhuizen  [00:10:50]  Je noemde al tools, wat gereedschap. Maar Arjen, wat voor gereedschap? Waar hebben we het dan over?

Arjen de Graaf [00:10:56] Wij willen nu eigenlijk vooral alles toolen op Microsoft. En waarom doen we dat? Omdat je dan ook zeker weet dat alles goed met elkaar communiceert en dat je dus ook veel minder incidenten gaat krijgen. Dat betekent ook voor de cloudgang dat we naar Azure toe gaan, omdat dat ook een cloud onderdeel heeft. We hebben op dat data spoor ook Microsoftproducten. Maar we hebben daar ook nog aanvullende producten denk ik op. En Ariane, daar zit jij veel beter in nog dan ik.

Ariane Knoppert-Veltena [00:11:26] Ja, we hebben daar verschillende producten. We hebben een soort van speeltuin voor data scientists om met de data nog aan de gang te gaan. En dan moet je denken aan R en Python enzo. Maar we hebben ook wat tooling, zoals BI dashboard Tooling zeg maar, om dashboards te maken voor de wat minder geavanceerde gebruikers. Ja, dus van alles wat.

Host Noortje Veldhuizen  [00:11:52]  En het viel net al even, de cloud. Dat is dus voor jullie een nieuwe plek om de gegevens op te slaan en waar de data terechtkomt. Waar kwam ie dan vroeger of voorheen?

Ariane Knoppert-Veltena [00:12:05] Ja, vroeger gewoon op servers die bij ons in de kelder stonden. Op het Westeinde zeg maar.

Arjen de Graaf [00:12:11] Naast het goud stonden ze. We hadden dubbel intern goud. Dus je kon ‘t ene hokje in en dan had je geel goud en de andere was het andere goud.

Ariane Knoppert-Veltena [00:12:22] Ja en je ziet nu nieuwe projecten die nu starten die zitten meteen in de cloud. En dingen die we nog hebben staan op die services lokaal zeg maar, die moeten we zo langzamerhand naar de cloud gaan brengen. En dat gaat wel een paar jaar kosten. Ja, maar dat is ook wel weer een hele leuke ontwikkeling. En voor de ontwikkelaars is het ook weer super om zich daarin te verdiepen.

Host Noortje Veldhuizen [00:12:49]  We kunnen dus wel stellen dat het effect van de digitalisering heel groot is.

Arjen de Graaf [00:12:55] Ja zeker als je kijkt naar de glimlach op onze mond zo meteen als het helemaal gelukt is dan.

Host Noortje Veldhuizen  [00:13:01] Ja, dat vaststellend: Ariane heb je dan ook een en concreet voorbeeld van waar je nu mee aan het werk bent, waar je mee bezig bent?

Ariane Knoppert-Veltena [00:13:09] Wij maken software voor wat eigenlijk een digitale postbus is voor allerlei instellingen om bij ons data te droppen. En diezelfde postbus, die hebben wij om het dan weer Europa in te sturen. Bijvoorbeeld naar de Europese Centrale Bank. Dat is een onderdeel wat al een tijdje bestaat. Wat we naar de cloud moeten brengen. Maar wat we eerst netjes willen opruimen voordat we gaan verhuizen. We willen eerst de zolder opruimen en dan willen we gaan verhuizen. En daar zijn we mee bezig. Ja, en daar denken we volgend jaar voor nodig te hebben en daarna die stap naar de cloud te kunnen doen.

Host Noortje Veldhuizen  [00:13:54] Leuk. En Arjen, jij? Je staat dus niet meer met je met je voeten in de klei.

Arjen de Graaf [00:13:58] Nee, ik zit wel met mijn hoofd in de wolken, dus ik zou er wel iets van moeten weten dan. Hoe we met de cloud omgaan, we gaan niet alles naar de cloud doen op de hele korte termijn. En de reden is, omdat eigenlijk wat Ariane hier ook al aangaf: Soms is het gewoon helemaal niet zinvol om dat te doen. Dus we kijken business case gedreven. Dat heeft ook te maken met alle andere aspecten, zoals beheer, beveiliging en dat soort dingen. En de komende jaren zal ongeveer de helft naar de cloud gaan en de andere helft zal pas later volgen. We gebruiken wel heel veel cloud based software of applicaties, dus als die er al zijn zitten ze daarin. Maar we hebben ook nog wel wat ouder maatwerk software, dus wat we zelf wilden gebouwd hebben. En de vraag is of dat heel verstandig is om dat naar de cloud toe te brengen. En heel vaak is dat niet het geval. En daar moeten we ook nog wat afwegingen op maken.

Host Noortje Veldhuizen  [00:14:51] Ik twijfel er niet aan dat jullie heel veel plezier hebben in jullie werk hebben en heel erg op jullie plek zitten, want jullie stralen allebei zodra je over je werk begint te praten. Wat maakt een DNB volgens jullie een interessante plek voor IT’ers Ariane?

Ariane Knoppert-Veltena [00:15:08] Ja, wat ik eerder al zei: wij doen in IT, of wij doen in data. Wij doen in informatie, dat moet ik zeggen. Dus het is sowieso voor alles wat we doen relevant. Ik vind ook de maatschappelijke relevantie heel belangrijk en ik vind het zelf heel supergaaf dat je af en toe in de kranten allerlei koppen ziet waar DNB aan gewerkt heeft en waarvan je dan mag zeggen daar heb ik ook aan meegewerkt.

Arjen de Graaf [00:15:40] Wat ik heel gaaf vind aan DNB en ik ben dan nog een broekie, omdat ik nog maar net binnen ben relatief. Maar als je van impact maken houdt en je werkt bij IT, dan maak je impact. We zitten gewoon vooraan in de klas zo meteen voor grote transformatie dus alles wat met technologie te maken heeft en met business helpen daar ben dan je van. Daarbij is ook heel veel ruimte voor persoonlijke ontwikkeling. Ik vind de cultuur ook heel erg van samen de schouders eronder zetten. En waar zie je dat nog? Dat je elkaar de hand kan geven voor een resultaat vind ik geweldig. Maar vooral als je een IT’er bent dan denk ik ja, ik zou er niet langer over hoeven na te denken als ik nog aan het begin van mijn carrière stond om daar te gaan beginnen. Er zijn zoveel mogelijkheden om door te groeien en die maatschappelijke impact, ja daar komen heel veel mensen op binnen. En die ga je pas ontdekken als je zo meteen iets gemaakt hebt wat impact heeft. En dat is natuurlijk helemaal gaaf als IT’er als je gewoon beseft, nou daar heb ik ook een kleine bijdrage aan geleverd.

Host Noortje Veldhuizen  [00:16:46] Je noemt nu al de impact. Hoe zie je de rol of de impact van de van IT voor DNB in de toekomst?

Arjen de Graaf [00:16:54] Ik denk dat we steeds meer verweven worden in de bedrijfsvoering. Tot nu toe is dat minder geweest, denk ik. Het is onmogelijk om IT niet mee te nemen om je werk te kunnen gaan doen. We hadden het net al even over al die data. Het is onmogelijk om al die data hoeveelheid, dat menselijk nog te gaan doen. Dat moet echt geautomatiseerd. Dat is onmogelijk om dat niet te doen. Ik denk dat we nieuwe technologieën kunnen aandragen. Nieuwe tools, nieuw gereedschap voor de business waar ze hun werk beter mee kunnen doen. Ik denk dat wij leniger worden, zodat we ook samen op de trampoline kunnen staan en dan nog eens een keer een salto’tje kunnen gaan doen. En ik denk dat zo meteen ook wel de maatschappij zal zien dat we dat op een effectieve wijze gaan doen. Dat is echt het beeld wat ik voor me zie en waar ik ook echt in geloof.

Host Noortje Veldhuizen  [00:17:47]  Het zijn mooie doelstellingen, lijkt me zo.

Arjen de Graaf [00:17:50] Lijkt me ook heel gaaf als we dan nog meer dan nu bij stilstaan als er iets goed gaat. Dat we dan eens een keer zeggen wow, wat fijn, tof dat het goed gaat. Want we willen altijd meer. Dat zit ook heel erg in de cultuur, dus we kijken vooral wat er nog niet is. Maar we vergeten nog weleens tegen elkaar te zeggen hoe fijn het is dat we weer een stapje hebben gezet. En ik zou het heel gaaf vinden dat we elke dag dus een paar high fives met elkaar geven.

Host Noortje Veldhuizen  [00:18:16]  Nou precies. Het genieten van de reis. Nou bij deze dan voor jullie allebei een groot compliment. Heel goed gedaan, bedankt dat jullie er waren. Heel fijn.

Ariane Knoppert-Veltena [00:18:24] Dankjewel

Arjen de Graaf  [00:18:25] Dankjewel

Host Noortje Veldhuizen [00:18:26] Bedankt voor het luisteren naar DNB Talks. Heb je vragen of wil je reageren op de podcast? Stuur dan een mailtje naar DNB Talks@DNB.nl. En wil je geen aflevering missen? Klik dan op de volg knop in je podcast app.

Data

Augustus 2021 - Iman Lelyveld & Eva Kamminga

Resterend
Bekijk transcript

Eva Kamminga Vaak denken mensen dat je achter je computer zit en in je eentje aan het werk bent aan een bak met data, maar dat is het niet. Je gaat echt de organisatie in. Je gaat in gesprek met de mensen die je product gaan gebruiken.

Host Noortje Veldhuizen  Dit is DNB Talks, een podcast van De Nederlandsche Bank. Ik ben Noortje Veldhuizen en in deze podcast bespreek ik de financieel economische vraagstukken van vandaag en morgen met verschillende specialisten van DNB.

Aangeschoven zijn Imam Lelyveld en Eva Kamminga en met hen ga ik het hebben over het belang van data voor DNB en de financiële wereld. Iman ik begin even bij jou. Hoe ben jij bij DNB terechtgekomen? Wat is jouw achtergrond?

Iman Lelyveld [00:00:46] Ik heb ooit bij een bank gewerkt. Toen heb ik een proefschrift geschreven en met dat proefschrift in de hand ben ik bij de bank begonnen. In de loop van jaren uitjes gemaakt naar de Bank of England midden in de crisis, in 2008. En naar de BIAS, de Bank for International Settlements die zit in Bazel en is de centrale bank van centrale banken, waar ik een clubje heb opgezet om data van alle grote banken in de wereld bij elkaar te brengen. En nu alweer een paar jaar weer terug bij De Nederlandsche Bank waar ik een clubje leid om data science op de kaart te zetten bij de bij de bank. Die club doet een aantal dingen. Eén is projecten met al die verschillende afdelingen van de bank. En dat is heel breed. Dat gaat van betalingsverkeer tot resolutie tot toezicht tot financiële markten. Verder jagen we de interactie tussen verschillende data scientist binnen de banken aan en we bemoeien ons aan tegen de techniek. Dus proberen om beter platform voor analyse te maken. En daarnaast ben ik een dag in de week hoogleraar finance bij de VU. En dan geef ik een vak. Dat heet Machine Learning for Finance. Dat is het een beetje.

Host Noortje Veldhuizen [00:02:09] En wat heb je dan zelf gestudeerd? Want ik kan je leeftijd niet helemaal inschatten. Maar ik kan me indenken dat toen jij ging studeren. Dat data nog niet een studierichting was.

Iman Lelyveld [00:02:18] Nee, ik heb algemene economie gestudeerd, dus dat is macro-economie met wiskundige modellen van de macro-economie. En voor mijn scriptie heb ik nog handmatig een reeks over zitten tikken, omdat je die niet had op de computer. Ik ging gewoon met een dik boek zitte en cijfers na tikken. Je leerde je data wel heel goed kennen. Dat wel.

Host Noortje Veldhuizen [00:02:42] En wanneer heb je dan een vertaalslag gemaakt naar wat je nu doet?

Iman Lelyveld [00:02:46] In dat proefschrift ga je iets meer met data doen en in de loop van een jaar komt er ook steeds meer data beschikbaar. Dus dan ontwikkel je vanzelf richting. Meer geavanceerde tooling, omdat je steeds grotere bakken met data moet doen. Dat moet je inzichtelijk maken.

Host Noortje Veldhuizen [00:03:05] En zeg je dan ook nu tegen jou studenten: “Ik heb het ooit nog handmatig moeten doen.”

Iman Lelyveld [00:03:10] Ik probeer dat niet te doen. Daar word je wel heel oud van. Maar het is wel heel fijn voor ze dat zij dat niet hoeven te doen. Ze realiseren zich dat niet, maar dat is natuurlijk wel heel mooi cadeau om te krijgen. En het geeft ook veel meer mogelijkheden.

Host Noortje Veldhuizen [00:03:31] En Eva, hoe ben jij gekomen waar je nu bent?

Eva Kamminga [00:03:35]  Ik ben van huis uit accountant en jurist Ik heb 10 jaar intern bij de belastingdienst gezeten en daar ben ik begon in de controle en uiteindelijk daar ook als jurist gewerkt. En op een gegeven moment heel bewust de overstap gemaakt naar data. En dan data science, maar dan juist met een data governance en een datamanagement blik, om ervoor te zorgen dat ik zag dat met data science en met data heel veel hele mooie dingen konden gebeuren, maar dat moet je wel verantwoord kunnen doen en ook effectief kunnen doen. En ik dacht nou met mijn achtergrond, IT was altijd een soort van hobby van mij, dus ik kon al heel snel met de verschillende stakeholders communiceren. Ik dacht dit vind ik leuk hier wil ik ook in doorgroeien. En toen heb ik een uitstapje gemaakt naar een extern consultancybedrijf en uiteindelijk vorig jaar geland bij DNB en dan bij Data Office als beleidsmedewerker. En dus om te helpen om het beleid van DNB als het gaat over data vorm te geven om ervoor te zorgen dat we effectief met data gewerkt kan worden en dat techniek en organisatie op elkaar aangesloten wordt, maar tegelijkertijd ook wel verantwoord met voldoende ruimte voor innovatie.

Host Noortje Veldhuizen [00:04:49] En wat heb je dan voor studie, achtergrond?

Eva Kamminga [00:04:52] Accountancy en rechten

Host Noortje Veldhuizen [00:04:54] En een hobbyprojectje in de IT.

Eva Kamminga [00:04:57]  En inderdaad erg veel hobby op het gebied van IT.

Host Noortje Veldhuizen [00:05:02] En in hoeverre Eva werken jullie ook samen met elkaar?

Eva Kamminga [00:05:05] Ja, wij zitten eigenlijk meer aan de vraag aanbod kant. Iman zijn club is heel erg veel bezig met gebruik van data en het verwerken van data. En mijn club kijkt dan heel erg naar, waar komt die data vandaan? En onder welke voorwaarden kan je hem gebruiken? En als je het gebruikt en welke richtlijnen moet je dan voldoen?

Iman Lelyveld [00:05:24]Dus we zijn erg van elkaar afhankelijk. Want eigenlijk moet Eva ervoor zorgen dat het goed geregeld is. En ik kan dan makkelijk die data krijgen terwijl ik ook weet welke voorwaarden daaraan zitten, want het is niet alsof je die data zomaar voor van alles en nog wat mag gebruiken. Dus daar moeten we dan afspraken over maken. En ik ben heel blij dat Eva dat voor mij in elkaar zet

Host Noortje Veldhuizen [00:05:50] En Iman, de data science hub waar jij dus bij hoort. Waarom was het ontstaan daarvan belangrijk?

Iman Lelyveld [00:05:59]  Omdat, wat ik eerder zei, die kruisbestuiving kwam niet echt van plan, van de grond. Tenminste niet zoveel als we zouden willen. En het tweede is dat er vaak dingen zijn dat als je in een divisie zit of een afdeling, dan ben jij vaak de enige die echt met de data werkt. Het is een team met bijvoorbeeld juristen of met de beleidsmedewerkers of toezichthouders. Niet iedereen zit daar de hele dag met data te rommelen. Dat soort mensen moet je eigenlijk ondersteunen. En dat is wat wij nu doen. Dus we proberen die data scientist te ondersteunen, maar proberen ook eigenlijk iedereen mee te nemen. Dus we hebben een ‘Wordt Data Preneur’ programma gedaan, twee jaar geleden superleuk, waarbij mensen met eigen problemen konden komen of uitdagingen. En dat wij ze dan gingen helpen om te leren programmeren. En niet dat ze nu volleerde programmeurs zijn geworden, maar ze snappen wel hoe het werkt. En dan kan je een gesprek aan met IT- ers die dingen voor jou kunnen gaan regelen. Dus ik vind het heel leuk dat we zowel dat doen als hele ingewikkelde en ja neural networks en een heel ingewikkelde algoritmes in elkaar draaien. Want het is allebei.

Host Noortje Veldhuizen [00:07:16] En de toepassing van data, want het is zo'n abstract begrip. Iman heb je daar een praktijkvoorbeeld van, want je verzamelt een heleboel. En dan? Wat doe je er dan mee? Eva heb je een praktijkvoorbeeld.

Eva Kamminga [00:07:27] Ja, een heel praktisch voorbeeld is bijvoorbeeld, DNB gaat over de bankbiljetten van Nederland. Deze gaan door sorteerautomaten en per bankbiljet zijn daar 100 punten waarop gemeten wordt. En dat betekent dat je heel veel data krijgt over hoe het ermee gaat met bankbiljetten. Dus wat is de kwaliteit ervan? Aan de ene kant kan je daarmee voorspellen wanneer bankbiljetten uit de roulatie gehaald moeten worden voordat ze echt stuk gaan. Maar je kan ook onderzoeken doen naar bijvoorbeeld welke coating kunnen we gebruiken op een bankbiljet en een coating S werkt dan waarschijnlijk op een andere manier of misschien beter dan coating B. En op die manier kan je heel gericht keuzes maken en heel kostenbewust kiezen voor het juiste product. En die data is sowieso heel erg leuk. Ik hoor net van die man dat ze een hackathon ook met deze data hebben uitgevoerd.

Iman Lelyveld [00:08:21] Binnen de bank. Eindelijk de corona regels iets losser gekomen, dat is een hele leuke sessie waarin iedereen juist met een hele frisse blik naar dit soort data kon kijken. En uiteindelijk gaat er wat toe leiden dat we ook minder kosten maken en de carbon footprint dat die kleiner wordt. Want een bankbiljet zelf kost 7 cent om te drukken, maar om dat te circuleren is hartstikke duur. En naarmate wij ervoor kunnen zorgen dat we minder bankbiljetten hoeven te drukken, dat betekent eigenlijk omdat dat er zoveel zijn, dat we minder milieubelasting hebben.

Host Noortje Veldhuizen [00:09:08] Dus je doet aan de ene kant weer iets voor het klimaat en aan de andere kant je boeven vangen.

Iman Lelyveld [00:09:13] Ja, onder andere en daarnaast nog zoveel 15 andere dingen. Dus dat is het leuke natuurlijk dat je zoveel verschillende taken hebt waar je telkens met iets anders bezig bent.

Host Noortje Veldhuizen [00:09:25] Ja, ik probeer het gewoon nog steeds concreet te maken. Daarover gesproken. Ik las in de krant, je hoeft hem maar open te slaan en dan staat er data is het nieuwe goud. In hoeverre klopt die uitspraak Iman?

Iman Lelyveld [00:09:40]  Het is zeker het nieuwe goud, maar soms is het nog erts.

Eva Kamminga [00:09:44] Het is een soort zand wat je nog moet zeven.

Iman Lelyveld[00:09:46] Ja, het is zand wat je moet zeven. Kijk data op zich is niks. Data zijn gewoon nullen en enen of het is een papiertje ergens in een ouderwetse excel sheet. Dat is niks. Je wilt er informatie van maken. Iets waarmee mensen hun werk beter kunnen maken. Daar kun je met nieuwe technieken steeds beter iets uit die nullen en enen halen die op zich dus niks waard zijn. Maar wel als je tot informatie gemaakt hebt.

Host Noortje Veldhuizen [00:10:20] En waarom is het dan zo waardevol dat het zelfs goud genoemd wordt?

Eva Kamminga [00:10:24] Omdat bij alles wat je doet heb je data. Je gebruikt data, je creëert data. Als wij dit aan het doen zijn slaan we deze geluidsfragmentopnames op, dat is ook data. En alles wordt opgeslagen en je wilt daar wat mee en op het moment dat je daar dan wat mee doet. En dan in ons geval gaat dat heel erg over bijvoorbeeld het economisch beleid wat heel groot is en wat iedere dag dus ook in de krant komt. Wel iets wat DNB heeft gedaan. Door al die data te verzamelen en daar wat mee te doen, creëer je dus daadwerkelijk ook waarde. Het is niet zomaar dat we nu zeggen we hebben alle data en daarmee hebben we ook heel veel goud. Nee, het is: we hebben alle data, daarmee kunnen we hele mooie dingen doen. En daar zijn een paar dingen voor nodig. Je hebt de hele data. Je moet er iets bruikbaars van kunnen maken. Dus je hebt een data keten waarbij je data inzamelt vervolgens netjes opslaat, zorg dat het schoon is, dat kwaliteit voldoende is en vervolgens moet je zorgen voor de juiste technieken zodat de data scientist werk kan doen. En dat is waar Iman dan in komt vliegen en ervoor zorgt dat er ook daadwerkelijk informatie uit komt en dat er mooie producten mee gemaakt worden.

Iman Lelyveld [00:11:38] Dit heb je bij heel veel instellingen en heel veel bedrijven ook. Het leuke bij de bank is dat we die data hebben voor het systeem als geheel. Dus je hebt het niet alleen voor één bank of voor één betaal instelling of één huishouden. Je hebt het voor alle huishoudens of voor alle banken en dan kun je kijken naar het netwerk. De interactie tussen al die actoren en dat maakt het vind ik leuker dan als je alleen maar de data hebben van één instelling.

Host Noortje Veldhuizen [00:12:17] Ik vind het ook leuk, want ik zit tegenover mensen met een hele brede glimlach zodra het over data gaat. Jullie beginnen helemaal te stralen. Wat ik me ook nog afvroeg, hoe wordt die data ontsloten? Hoe kom je daaraan?

Iman Lelyveld [00:12:31] Er zijn twee stromen denk ik. Eén is de reguliere statistiek, dus daar zijn wettelijke basis op basis waarvan wij statistiek verzamelen, bij bijvoorbeeld nationale rekeningen. Dus wat het bureau Centraal Bureau Statistieken bij elkaar raap. Daar werken we nu ook mee samen. Dat is één stroom. Voor toezicht krijgen we allerlei datastromen en daar kunnen we ook extra data vragen, dus als er een onderzoek is naar de risicomodellen daar kan je meer data over vragen.

Eva Kamminga [00:13:09]  Aanvullend hebben we natuurlijk heel veel openbare bronnen, dus waar wij allemaal op internetdata kunnen opvragen. Daar maken wij ook gebruik van. Er zijn nog een berg commerciële instellingen die data ter beschikking stellen, dus wij hebben eigenlijk een heel divers aanbod aan data.

Host Noortje Veldhuizen [00:13:30]  En Iman kan je ook een inschatting maken van de omvang van het data die jullie bij DNB bezitten?

Iman Lelyveld [00:13:38] Heel veel. 1, 2, 3 veel. Dat heb ik geleerd van mijn lerares biologie, dat als je bij het tellen van beesten moet je gewoon zeggen van 1, 2, 3 en dan is ’t veel. Het is gewoon heel veel data.

Host Noortje Veldhuizen [00:13:52] En Eva in hoeverre gaat data de grens over en weer terug en de uitwisseling daarvan?

Eva Kamminga [00:13:58]  Dat wordt steeds intensiever. Nederland die verzamelt ook data, bijvoorbeeld van de financiële instellingen van onze banken en verzekeringen. Verzamelen voor de ECB en we leveren dat door en ECB die zorgt er weer voor dat het verspreid wordt en gedeeld wordt binnen Europa. En je ziet dat bij binnen Europa ook steeds meer focus komt in data. Dus er is nu ook een data comité. Er wordt een datastrategie data principes ook op Europees niveau ontwikkeld en DNB die doet heel erg zijn best om daar een goede bijdrage aan te leveren.

Host Noortje Veldhuizen [00:14:36] En als we dan inderdaad kijken naar die andere Europese banken. Hoe doet DNB dat dan in verhouding tot de rest?

Iman Lelystand [00:14:46] Ik denk niet slecht en niet goed zitten het zit denk ik in het midden. Ze zijn onwijs goed. Ik denk waar we goed in zijn is dat we een relatief platte kleine organisatie zijn. Als je vergelijkt bij andere instellingen waar ik ben geweest. Die zijn gewoon groter. En dat maakt het lastiger om makkelijk informatie en data met elkaar te delen. Dus daar zijn we goed in. Maar het nadeel is dat, we zijn klein, dus we hebben ook gewoon minder geld en mensen om het er om te doen. Dus als zo'n grote instelling zoals ECB bijvoorbeeld echt besluit iets te doen, daar kunnen we niet tegenop. Maar voor alle dingen waar je eigenlijk wat meer flexibel en slagvaardig moet zijn, denk ik dat we helemaal niet die niet gek bezig zijn.

Eva Kamminga [00:15:40] Ik denk dat we misschien niet de koploper zijn, maar we zitten wel in de kopgroep. En op het gebied van bijvoorbeeld innovatie. En als je ook kijkt naar cloud gang. En als je kijkt naar echt het onderzoek en het experimenteren, denk ik dat we het heel erg goed doen.

Presentor 3 [00:15:58] Ja bijvoorbeeld Cloud Gang, dat vinden mensen tuurlijk eng.

Host Noortje Veldhuizen [00:16:01] Ik wilde het net vragen. De cloud klinkt ook zo heel abstract.

Iman Lelyveld [00:16:06] Ja cloud is gewoon een server die ergens anders staat dan een computer die niet hier in de kamer staat. Maar we hebben bijvoorbeeld niet ver van deze studio een heel mooi zilveren toren vol met computers en datacenter. En daar hebben we drie jaar geleden al onze eerste data in de cloud gezet. Dat moet je voor zorgvuldig doen. Je wilt niet dat dat lekt. We zijn superveilig. Maar je doet je best om dat op de allerveiligste manier daar neer te zetten. En daar lopen we wel voor, want dat vinden andere instellingen toch wat spannender. En uiteindelijk moeten we daar toch naartoe. Dus ik wil niet zeggen dat het nooit fout gaat. Het is dus mensenwerk. Maar we doen wel erg ons best om dat zorgvuldig naar de cloud te brengen. En dan krijg je hele mooie, schaalbare oplossingen. En schaalbaar bedoel ik dat wat wij zouden ontwikkelen bij DNB bijvoorbeeld ook ter beschikking zou kunnen stellen aan jou, maar ook aan andere centrale banken op een veilige manier.

Host Noortje Veldhuizen [00:17:17] Eva je zegt net dat je data hebt van alle huishoudens in Europa. Dan kan ik me ook indenken dat dit best wel een verantwoordelijkheid is, want je moet er echt heel zorgvuldig ook mee omgaan. Want voor je het weet liggen zowel jullie als mijn persoonsgegevens en al mijn data en alles wat ik doe en hoe ik me gedraag online en zo op straat.

Eva Kamminga [00:17:35] Ja, je hebt helemaal gelijk daarin. Eén van de speerpunten van DNB is om heel erg verantwoord om te gaan met deze gegevens. En daarbij is veiligheid, de security is zo'n beetje de belangrijkste pijler. En daarbij voldoen we natuurlijk aan alle wet- en regelgeving. En we zorgen ervoor dat iedereen die daar ook mee werkt zich bewust is van de verantwoordelijkheid die je hebt. En sowieso binnen DNB heb je een enorme bak met data in principe. Maar niet iedereen krijgt toegang natuurlijk tot die data, dus het gaat er heel erg om, als jij data nodig hebt om een bepaalde opdracht uit te voeren, dan krijg jij toegang tot die data. En op het moment dat je die toegang niet meer nodig hebt krijg je die ook niet.

Iman Lelyveld [00:18:23] Ik denk dat 98 procent van onze data die persoonsgegevens niet heeft. Want wij houden namelijk geen toezicht op jou. We houden toezicht op jouw bank bijvoorbeeld. Dus wij willen weten hoe dat zit bij die bank. Maar of jij dat bent of iemand anders dat is minder onze zorg. Het gaat meer om dat die bank stevig is.

Eva Kamminga [00:18:54] Wij hebben gegevens die nodig zijn voor de taakuitvoering van DNB en dat is de hoofdregel en daar wijken we niet van af. Dus op het moment dat wij persoonsgegevens nodig zouden hebben, dan hebben we ze. En dan gebruiken we ze ook puur voor die taakuitvoering. Alle gegevens zijn vooral de persoonsgegevens, die we niet nodig hebben die zullen we ook niet bewaren.

Host Noortje Veldhuizen [00:19:16] Gelukkig geruststellend, moet het toch even gevraagd hebben. Wat maakt DNB een interessante werkgever voor jullie als dataspecialisten? Want het klinkt wel een beetje als een speeltuin, ook omdat jullie zoveel aan het vormgeven zijn en aan het ontwikkelen.

Eva Kamminga [00:19:32]De diversiteit aan data en de enorme hoeveelheid data. Maakt het heel erg interessant voor ons als dataspecialisten en ook vanuit een beleid optiek. Om wet- en regelgeving wel praktisch uitvoerbaar te maken. Dus hoe zoek je balans tussen innovatie aan de ene kant, maar ook de veiligheid en het waarmaken van het vertrouwen dat de maatschappij in je heeft aan de andere kant. En tegelijkertijd is het werken voor de goeie zaak voor Nederland en ook voor de ECB eigenlijk, maakt het nog net wat mooier.

Host Noortje Veldhuizen [00:20:10] Ja is dat belangrijk ook voor jou?

Eva Kamminga [00:20:14] Voor mij wel ja.

Iman Lelyveld Voor mij ook. Ik vind het interessanter om dan bijvoorbeeld te kijken of ik een website kan optimaliseren. Of ik of jouw koopgedrag kan beïnvloeden. Andere mensen worden daar gelukkig van. Ik word gelukkig van dat ik het systeem veiliger kan maken. Of andere toezicht taken beter maken. En wat heel leuk is dat we dus zo’n heel breed palet hebben aan dingen die we doen. Dat betekent dat de data dus ook heel breed is en dat je elke keer gewoon weer denkt van hoe ga ik dit aanpakken? Dat vind ik altijd weer een blij cadeautje.  

Host Noortje Veldhuizen [00:20:54] En kun je dan ook duiden wat voor type dataspecialist of misschien wel mens moet zijn om te passen bij DNB? Want je duidt net er een beetje dat het commerciële koopgedrag niks voor jou is. Maar heeft het dan te maken met wat voor specialist je bent of eigenlijk met wat voor mens je bent?

Iman Lelyveld [00:21:12] Wij kunnen niet zoveel betalen als je daar bij andere instellingen kan en kan verdienen. Maar we kunnen denk ik wel een betere work life balans geven. Er is heel veel ruimte voor goede ontwikkeling. Maar ja, bovenal ik zou fijn vinden dat mijn collega's het ook wel belangrijk vinden om een publieke zaak te werken. Dat dat toch een aspect is wat ze belangrijk vinden.

Eva Kamminga [00:21:45] Ja maar DNB heeft ook heel veel vrijheid eigenlijk op het moment dat je een goed idee hebt en je wil dat door ontwikkelen, dan krijg je die vrijheid over het algemeen. En persoonlijke ontwikkeling is ook heel erg belangrijk binnen DNB. We zijn wel De Nederlandsche Bank. Dus affiniteit met de financiële markten met enige vorm van accountancy en een achtergrond. Of in ieder geval interesse daarin is wel heel erg belangrijk. Maar verder zijn er ook heel veel mogelijkheden. Dus mijn achtergrond is weer heel anders dan die van Iman. En toch werken we heel erg leuk samen.

Iman Lelyveld [00:22:28] Ja en als je denkt Nederlansche Bank, denk je toch ook een beetje saai en hiërarchisch. En ik denk dat het de afgelopen jaren gewoon aanmerkelijk verbeterd is vind ik. Dat het veel losser geworden is. Je gaat volgens mij hierna een podcast doen over de inclusie en diversiteit en inclusiviteit. Ik denk dat dat wel veel beter is dan de bank 20 jaar geleden of 10 jaar geleden. Dus dat maakt het een leukere plek.

Host Noortje Veldhuizen [00:22:59] Ja, en Iman jij geeft ook colleges aan studenten. In hoeverre hebben zij interesse in DNB?

Iman Lelyveld [00:23:06] Het leuke daarvan is dat ik voor de studenten iets meebreng van hoe gaat het nou eigenlijk in praktijk? Want bij een opleiding is het heel veel tekstboeken en je moet vaak ik mijn geval veel rekenen. Maar wat doe je dat dan mee? Dus ik probeer mijn studenten mee te geven van hoe ze hun skills kunt gebruiken in de praktijk en waar je dan op moet letten? En zij houdt mij weer scherp, want je begrijpt pas iets goed als je het kunt uitleggen. Dus dat is voor mij weer prettig dat ze me elke keer weer met de neus op de feiten drukken dat ik het nog niet helemaal echt goed snap. En zo houden we elkaar scherp.

Host Noortje Veldhuizen [00:23:50] Want je zegt dingen waar ze op moeten letten. Wat bedoel je daarmee?

Iman Lelyveld [00:23:55] Het is een opleiding finance bij de VU. En dan leer je bijvoorbeeld hoe je aandelenkoersen moet voorspellen. Maar uiteindelijk kan dat niemand zoveel schelen. Maar wat kan schelen is of je een advies kan geven aan degene die aandelen wil kopen of verkopen. Dus het gaat eigenlijk om het verpakken van die uitkomsten. En we hadden er eerder al over, die data van die aandelenkoersen zijn de nullen en enen die we dan goud noemen, maar dat is nog niks. Het is pas wat als ik er iets van kan maken waardoor jij denkt dat ga ik kopen of verkopen. En die stap is altijd wel wat lastiger voor mensen, omdat je dat minder goed opvangt dan een formule. Maar is eigenlijk het allerbelangrijkste, want je kunt iets heel slims bedacht hebben, maar als niemand het snapt, dan had je het net zo goed niet kunnen doen

Host Noortje Veldhuizen [00:24:49] Is dat iets waar jullie vaak tegen aanlopen tijdens je werk?

Eva Kamminga [00:24:51] Het gaat uiteindelijk om de communicatie. Het gaat ook om begrijpen dat we niet allemaal dezelfde taal spreken. En elkaars taal leren begrijpen en ook snappen hoe je boodschappen dus overbrengt, zodat degene die mond ontvangen ook daadwerkelijk ontvangt. Dat is één van de grootste uitdagingen vaak van het werk.

Iman Lelyveld [00:25:10] Ja, dat is dus moeilijk, want we hebben dus die enorme bakken data terabyte aan data. En de mensen aan wie wat we daar uitvinden moeten uitleggen, die hebben vaak helemaal niet die achtergrond of die zijn gewend aan hele kleine setjes waar je gewoon zelf doorheen kan gaan in Excel sheet. Als je 3 miljoen observaties hebt 3 miljoen metingen van iets dan kan je er niet meer doorheen. Dus hoe maak ik daar dan iets van, van wat je als gebruiker overtuigend vindt? Dat is best lastig.

Host Noortje Veldhuizen [00:25:45] En hoe doe je dat?

Iman Lelyveld [00:25:47] Dat wordt misschien een beetje technisch. Maar wat we proberen te doen is om meer interactief te maken. Dus dat je in plaats van een plaatje geeft dat je een dashboard geeft waarin je zelf een beetje kan schuiven met selecties. En dat je dus sneller zelf even kan zeggen van ja maar ik vind niet die hele lijn die daarop en neer gaat interessant. Ik vind dit stukje interessant en dan ga je een interactie aan met je data. Maar goed, als ik dat is bij een directielid probeer te pluggen. Die mensen zijn druk, dus je moet het op een manier doen die voor hen gemakkelijk is. Of een directielid of andere mensen, dus je wilt dat soepel maken en dat is best lastig omdat we natuurlijk ook aan het experimenteren zijn. Dus ik weet ook niet precies hoe dat moet. En dat is wel een heel leuke discussie met juist senior management van hoe kunnen wij deze mooie spullen die we hebben op een manier verpakken dat het voor jullie werkt?

Host Noortje Veldhuizen [00:26:52] Dus kan ik ook dan zeggen dat eigenlijk creatiever werk is dan je op het eerste oog denkt?

Iman Lelyveld [00:26:57] Ja, dat denk ik dus wel.

Eva kamminga [00:26:59] Ik denk ook dat het meer gaat over samenwerken en de interactie vooraf, vaak denken mensen dat je achter je computer zit en in je eentje aan het werk bent aan een bak met data. Maar dat is het niet. Je gaat echt organisatie in. Je gaat in gesprek met de mensen die je product gaan gebruiken en je zorgt ervoor dat je beiden ook achter het uiteindelijke product kunnen staan.

Iman Lelyveld [00:27:26] En dus ook aan het begin. Kijk het is innovatief. Dus je gaat ook iets maken wat mensen nog niet kennen. Dus er is ook de spanning dat je als je aan mensen gaat vragen wat wil je? Dan willen ze gewoon snellere paarden. En niet een auto, want ze weten niet wat een auto is. Als je langzamerhand met mensen langere tijd samenwerkt en dat dezelfde taal zeer te spreken. Dan komen zij erachter dat er zoiets als een auto zou kunnen zijn. En dan maak je eerst gewoon een trapwagen en langzamerhand werk je toe naar een auto. En nu zitten we met Tesla's. Dus dat is een langer proces. Maar ja, ik vind dat heel erg leuk en het is dus veel meer. Ik bedoel, het is ook hard coderen en in formules en algoritmes. Maar het is daarna ook met mensen in gesprek gaan over wat ze nou eigenlijk doen en wat ze nodig hebben.

Host Noortje Veldhuizen [00:28:19] Is dat lastig? Dat jij al weet dat er gewoon een auto staat aan het eind van de weg, maar dat je weet oké ik moet al die tussenstapjes nemen zodat ik geen mensen kwijt ga raken onderweg?

Eva Kamminga [00:28:34] Ja, ik vind dat onderdeel dus wat mijn werk leuk maakt. Juist omdat ik vanuit mijn perspectief heb ik een heel breed perspectief op de bank. Ik zie waar data binnenkomt. Ik kijk met een juridische blik ook naar die data. Ik kijk af en toe mee met techniek en dat is ook gewoon heel gaaf. Een IT ’er denkt over het algemeen nulletjes en eentjes. En een jurist denkt in allesbehalve nul en één. Alle andere variaties daartussen, maar nooit, ja, nooit, nee, altijd ‘dat hangt ervan af’. En om die beelden bij elkaar te brengen. Dat is waarom die datastrategie er is. Om bankbreed daar ook een soort synergie in te creëren en dat maakt het waanzinnig interessant.

Host Noortje Veldhuizen [00:29:22] Maar ook frustrerend toch? Vertrouw me maar gewoon, ik weet waar we heen gaan. Dit is het eind. En toch?

Iman Lelyveld [00:29:30] Ja, maar dat werkt dus niet. Dat is hetzelfde dat als je iets briljants verzint en dat je het dan niet uitgelegd krijgt, dat heeft ook geen zin. Ik heb een idee, maar ik realiseer me ook dat het gewoon heel belangrijk is om iedereen daarin mee te nemen. Want alleen maar heel hard roepen dat ik een briljant idee heb. Daar kom je geen stap verder mee. Je moet echt samen met een data office die die de randvoorwaarden regelt. Maar ook met al die mensen die gewoon hun werk aan doen zijn. Hen enthousiasmeren om na te denken over Tesla's. En dat gaat in stapjes. En als je dat frustrerend vindt. Ja ik denk dat dat eigenlijk overal zo is dat mensen een visie hebben en dat je daar niet in één keer naartoe springt. Ik bedoel, ik heb ook wel dagen dat ik ervan baal dat ik denk ja obvious.  Dit is zo obvious. Dan heb ik dat dus kennelijk niet helder genoeg uit kunnen leggen ze. Dan slaap ik een nachtje over en probeer ik het op een andere manier.

Host Noortje Veldhuizen [00:30:46] Veel zelfreflectie?

Iman Lelyveld [00:30:48] Het leert je heel veel over je eigen ongeduld. Dat klopt.

Host Noortje Veldhuizen [00:30:54] We hadden het net over paarden en trap wagens en Tesla’s. En daar zijn natuurlijk honderden jaren overheen gegaan voordat we inmiddels bij die zelf besturende auto’s zijn. Eva over vijf jaar, waar staat DNB dan qua data?

Eva Kamminga [00:31:09] DNB heeft hele grote data ambities. Dus in 2025 willen wij echt wel een enorme stap gezet hebben als het gaat over techniek, als het gaat over de governance en over de organisatie. Daarvoor hebben we nu een programma ingericht als programma data waarbij de grote dataverwerkingsketen en het stukje governance en datamanagement bankbreed opgepakt worden, zodat we gelijk in één keer een goede basis neer kunnen leggen voor alle domeinen.

Iman Lelyveld [00:31:40] Dat ik er gewoon mee aan de slag kan. Dat is heel fijn. Juist als je dit soort dingen van tevoren goed regelt kun je als data scientist gewoon binnen de kaders die er zijn zoals, vertrouwelijkheid en security etc. kun je gewoon aan de slag en daar hoef je niet mee bezig te zijn en kun je gewoon focussen op echt het beste model eruit te halen. En dat is dan ook waar ik over 5 jaar zou willen zijn. Dat het veel simpeler is om data van de bron te bewerken, er iets uit te halen en het dan te laten zien aan de wereld of juist aan één persoon. Dat maakt niet uit. Dat je die inzichten die je dan hebt teruggestuurd naar het algoritme en dat je daar steeds beter van wordt, dat je echt gaat leren. Dat is een hele berg techniek. Maar dat is ook een hele berg gewenning van de gebruikers, omdat het nu eigenlijk altijd zenden is. Je stuurt een blaadje of je stuurt een nota, of je stuurt informatie gewoon van A naar B. Je weet eigenlijk niet wat die mensen daarmee doen. En dat is juist waar je van leert. Dus dat technisch opzetten en dan ook in de organisatie zo ver krijgen dat we echt van elkaar gaan leren.

Host Noortje Veldhuizen [00:33:04] Dus jouw data science hub paraplu moet nog veel groter worden.

Iman Lelyveld [00:33:10] Misschien aan t begin, maar uiteindelijk hoop ik dat we onszelf overbodig maken. Omdat dit iets is wat je zelf zou willen doen. Dat de mensen in de bank gewoon in staat zijn om dit soort dingen zelf in elkaar te draaien. Misschien wel wat hulp. Ik heb niet de ambitie dat wij heel veel groter moeten worden, want het gaat niet om de data science. Het gaat erom wat je ermee doet.

Eva Kamminga [00:33:36] En per proces moet dat gewoon veel beter landen. En de kennis moet nu gedeeld worden, zodat we over vijf jaar met z'n allen op hetzelfde niveau daarmee kunnen werken.

Host Noortje Veldhuizen [00:33:46] Ik spreek jullie graag over 5 jaar weer. Ik denk dat we dan een heleboel bij hebben te praten tegen die tijd.

Iman Lelyveld [00:33:51] Nou ja gezellig.

Host Noortje VeldhuizenDankjewel Eva en Iman.

Host Noortje Veldhuizen [00:33:53] Bedankt voor het luisteren naar DNB talks. In de volgende aflevering hebben we het over diversiteit en inclusie.

Speaker 1 [00:34:04] Diversiteit en inclusie moet je ook vooral doen uiteindelijk en niet alleen blijven in die beleid plannen.

Host Noortje Veldhuizen[00:34:10] Heb je vragen of wil je reageren op de podcast? Stuur dan een mailtje naar DNB talks op DNB.nl En wil je geen aflevering missen? Klik dan op de volg knop in je podcast app

DIT zijn onze vacatures

  • Junior ServiceNow Engineer

    Vervang ongestructureerde processen door intelligente workflows, verbeter servicelevels en enthousiasmeer gebruikers als junior ServiceNow Engineer...

    • Bachelor
    • 32-36
    • IT en data
    • € 3.090 - € 5.760 bruto p.m.
  • Enterprise Architect Security

    Vervul een essentiële rol in het realiseren van de Digitale Agenda als Enterprise Architect Security bij DNB.

    • Master
    • 36
    • IT en data
    • € 4.270 - € 7.830 bruto p.m.
  • Solution Architect Data & IT

    Jij geeft richting aan het Data en IT landschap van het statistiek domein van DNB.

    • Bachelor, Master
    • 32-36
    • IT en data
    • € 4.270 - € 6.650 bruto p.m.
Scroll naar boven